Homiladorlikning 4-haftasi

Uzunligi: 0,2 sm
Kattaligi: ruchka nuqtasi

Bolangiz bu haftada

Tashqaridan hali hech narsa bilinmaydi, ammo ichingizda ajoyib jarayonlar boshlandi.

Embrion. Bolangiz hozir embrion deb ataladi va bachadoningizda tez o‘smoqda.
Himoya pufagi. Embrion ichi suyuqlikka to‘la qog‘onoq pufagida joylashgan. Bu suyuqlik uni yumshoq yostiqdek asraydi.
Oziq manbai. Embrionga mitti sariqlik xaltachasi birikkan: hozircha u kerakli barcha oziqni shundan oladi.
Bo‘lajak yo‘ldosh. Tashqi hujayra qavati keyinchalik yo‘ldoshga aylanadi va bolani kislorod hamda oziq moddalar bilan ta’minlaydi.

O‘lchami

Boshidan dumg‘azasigacha taxminan 0,2 sm — ruchka bilan qo‘yilgan nuqtadek keladi. Bunday erta muddatda vazni o‘lchanmaydi. Bular — o‘rtacha ko‘rsatkichlar: bolangiz aynan shu o‘lchamga mos kelishi shart emas.

Tanangizda nimalar o‘zgarmoqda

Homiladorlik gormoni — XGCh ko‘paya boshlagach, ilk belgilar paydo bo‘lishi mumkin. Ba’zan esa hech qanday belgi sezilmaydi: homilador bo‘lsangiz ham, o‘zingizni odatdagidek his qilishingiz mumkin. Har bir homiladorlik o‘ziga xos kechadi.

Hayz kechikishi. Ko‘pincha homiladorlikning birinchi belgisi aynan shu bo‘ladi.
Ko‘krak og‘rishi va charchoq. Ko‘krak kattalashib, hayz oldidagidek sezgir bo‘lib qolishi mumkin. Odatdagi ishlardan keyin ham juda charchasangiz, imkon bo‘lganda dam oling.
Ta’m va hidlar. Og‘izda temir ta’mi paydo bo‘lishi, hidlarga o‘ta sezgir bo‘lib qolishingiz, ilgari yoqqan taomlarni ko‘nglingiz tusamasligi yoki yangi narsalarni yegingiz kelishi mumkin.
Tez-tez peshob kelishi. Og‘riq va achishish bo‘lmasa, bu shu davrga xos. Peshob chiqarganda og‘riq sezilsa, shifokorga ayting.
Yengil tortishish va ajralma. Qorin pastida hayzdagidek yengil tortishish bo‘lishi mumkin. Oq, sutsimon ajralma ko‘payadi — qichishish va achishish bo‘lmasa, bu tabiiy hol.

Bu hafta nima qilish kerak

Akusher-ginekologga yoziling. Uy testining musbat natijasi deyarli har doim to‘g‘ri. Oilaviy poliklinikangizga murojaat qiling: JSST va O‘zbekiston milliy protokoli birinchi ko‘rikdan 12-haftagacha o‘tishni tavsiya qiladi, butun homiladorlik davomida esa kamida 8 marta ko‘rikdan o‘tish kerak.
Savollar ro‘yxatini tuzing. Oxirgi hayz sanasi, ichayotgan dorilaringiz va shifokorga bermoqchi bo‘lgan savollaringizni yozib qo‘ying — ko‘rikda hech narsa yodingizdan chiqmaydi.
Surunkali kasallik haqida xabar bering. Qandli diabet, yuqori qon bosimi yoki boshqa surunkali kasalligingiz bo‘lsa, davolovchi shifokoringizga homiladorligingizni imkon qadar tezroq ayting. Doimiy dorilarni ichishni o‘zingizcha to‘xtatmang.
Infeksiyalarni tekshirtiring. O‘zingizda yoki turmush o‘rtog‘ingizda jinsiy yo‘l bilan yuqadigan infeksiya bo‘lishi mumkin deb o‘ylasangiz, buni shifokorga ayting va tekshiruvdan o‘ting: bunday infeksiyalar bolaning rivojlanishiga ta’sir qilishi mumkin.
Erta UZIdan xavotirlanmang. Juda erta muddatda homila UZIda ko‘rinmasligi mumkin, chunki u hali juda kichik. Taqvimdagi muddatga qarab embrion yoki yurak urishi albatta ko‘rinadi deb bo‘lmaydi. Zarur bo‘lsa, shifokor qon tahlili topshirishni yoki UZI ko‘rigini takrorlashni tavsiya qiladi.
Test manfiy bo‘lsa. Hayz kelmagan bo‘lsa-yu, test manfiy chiqsa, bir necha kundan keyin testni qayta tekshirib ko‘ring. Ikkinchi test ham manfiy bo‘lib, hayz hamon kelmasa, shifokorga ko‘rining.

Ovqatlanish va harakat

Foliy kislotasini hali boshlamagan bo‘lsangiz, bugun boshlang. Homilador ekaningizni bilgan zahoti kuniga 400 mkg ichishni boshlang va kamida 12-haftagacha davom ettiring.
Kofeinni hisoblang. Choy, qahva, kola va energetik ichimliklarni kamaytiring: kofein kuniga 200 mg dan oshmasligi kerak. Bir quti (250 ml) energetik ichimlikda taxminan 80 mg, bir quti kolada 40 mg, bir finjon qora yoki ko‘k choyda 75 mg kofein bor.
Spirtli ichimlikni to‘xtating, lekin o‘zingizni ayblamang. Homilador ekaningizni bilmasdan ichgan bo‘lsangiz, endi ichmang, ammo ortiqcha xavotirga tushmang: bolaga ta’sir qilish xavfi past. Xavotiringiz bo‘lsa, shifokor bilan maslahatlashing.
Kuniga 10 daqiqadan boshlang. Ochiq havoda tez yurish kabi yengil mashg‘ulotlardan boshlab, asta-sekin haftasiga 150 daqiqaga yetkazing. Tanangizga quloq soling.

Yaqinlaringiz qanday yordam berishi mumkin

Xushxabarni kimga va qachon aytishni o‘zingiz hal qilasiz. Turmush o‘rtog‘ingiz birinchi ko‘rikka siz bilan borishi, savollar ro‘yxatini birga tuzishi mumkin. Oilaviy munosabatlar, pul yoki uy-joy masalasi xavotirga solayotgan bo‘lsa, ichingizda saqlamang: turmush o‘rtog‘ingiz, yaqinlaringiz va shifokoringiz bilan gaplashing. Yordam so‘rash — zaiflik emas.

Bilasizmi?

Ba’zi sezgir uy testlari homiladorlikni hayz kechikmasdan oldin ham aniqlay oladi, lekin eng ishonchli natija hayz kechikkan birinchi kundan boshlab olinadi — bu paytda aniqligi 99% ga yetadi.

Sizga dalda

Homiladorlik haqidagi xabardan keyin turli hislarni boshdan kechirishingiz mumkin: quvonch, hayajon, xavotir yoki hali nima his qilayotganingizni tushunmaslik. Bularning hammasi tabiiy. O‘zingizga vaqt bering va shunday deng: «Men bu yangilikni asta-sekin qabul qilyapman, shoshilmasam ham bo‘ladi».

Darhol shifokorga murojaat qiling, agar:

qindan har qanday qon kelsa — hatto ozgina bo‘lsa ham, uni o‘zingizcha «birikish qoni» deb hisoblamang;
qon ko‘p ketsa — prokladka qo‘yishingiz bilan ho‘l bo‘lib qolsa;
qorin qattiq og‘risa, ayniqsa pastki qismining bir tomonida;
yelka uchida g‘alati og‘riq paydo bo‘lsa;
boshingiz qattiq aylansa, ko‘nglingiz aynib, hushdan ketayotgandek bo‘lsangiz;
peshob chiqarganda yoki hojat paytida og‘riq, bosim yoki ich ketishi bo‘lsa.

Manbalar

Homiladorlik haqidagi xabardan keyin turli hislarni boshdan kechirishingiz mumkin.

Bu ma’lumot tanishish uchun va shifokor maslahati o‘rnini bosmaydi. Ahvol og‘ir bo‘lsa, tez yordam chaqiring: 103.