Homiladorlikning 38-haftasi

Uzunligi: 49,8 sm
Vazni: 3,2 kg
Kattaligi: torpeda qovun

Bolangiz bu haftada

Bolangiz endi muddatiga yetgan hisoblanadi — u istalgan kuni dunyoga kelishi mumkin.

Birinchi najas. Ichaklarida mekoniy (chaqaloqning birinchi najasi) — yopishqoq, yashil modda to‘planmoqda. Odatda u tug‘ilgandan keyin chiqadi.
Mayin tukchalar. Ikkinchi trimestrda tanasini qoplagan mayin tukchalar (lanugo) deyarli to‘kilib bo‘ldi, ba’zi chaqaloqlarda ular ayrim joylarida saqlanib qolishi mumkin.
Yetilish. Miya, o‘pka va asab tizimi rivojlanishda davom etmoqda. Teri ostida yog‘ to‘planib bormoqda — u tug‘ilgach chaqaloqni issiq saqlashga yordam beradi.
Harakatlar. Joy torayganiga qaramay, bola tug‘ruqqacha va tug‘ruq paytida ham odatdagi maromida harakatlanishi kerak.

O‘lchami

Bo‘yi boshidan tovonigacha taxminan 49,8 sm, vazni 3,2 kg atrofida — «torpeda» qovuni kattaligida. Bular — o‘rtacha ko‘rsatkichlar: bolangiz aynan shularga mos kelishi shart emas. UZI (ultratovush tekshiruvi) paytida bolaning to‘liq bo‘yi odatda o‘lchanmaydi — shifokor tananing alohida qismlarini o‘lchab, bola vaqt o‘tishi bilan qanday o‘sayotganini baholaydi.

Tanangizda nimalar o‘zgarmoqda

Tanangiz tug‘ruqqa tayyorlanmoqda. Bola tos bo‘shlig‘iga pastroq tushishi mumkin: diafragmaga bosim kamaygani uchun nafas olish yengillashgandek tuyuladi. Bu tug‘ruqdan bir necha hafta yoki soat oldin ro‘y berishi mumkin. Sabrsizlik, hatto zerikish paydo bo‘lishi ham tabiiy.

Soxta to‘lg‘oqlar. Qorin vaqti-vaqti bilan qotib, keyin bo‘shashadi. Bunday to‘lg‘oqlar nomuntazam keladi, kuchaymaydi, dam olsangiz yoki suv ichsangiz ko‘pincha to‘xtaydi. Haqiqiy to‘lg‘oqlar esa muntazam keladi, tobora kuchayib, tez-tez takrorlanadi; og‘riq ko‘pincha beldan boshlanib, qorin tomonga tarqaladi.
Shilliq tiqin. Bachadon bo‘ynini berkitib turgan pushti rangli, yopishqoq shilliq tug‘ruq oldidan ajralib chiqishi mumkin. Shundan keyin tug‘ruq tez boshlanishi ham, oradan bir necha kun o‘tishi ham mumkin, ya’ni unga qarab tug‘ilish kunini aniq aytib bo‘lmaydi. Ajralma sizda shubha uyg‘otsa, shifokoringizga ko‘rining.
Oyoqlar shishishi. Kun oxirida to‘piqlar shishishi ko‘p uchraydi. Uzoq tik turmang, oyog‘ingizni baland qo‘yib dam oling, qulay poyabzal kiying.
Boshqa belgilar. Uyqu buzilishi, bel og‘rig‘i, jig‘ildon qaynashi, qabziyat (ich qotishi), issiq bosishi, bosh aylanishi — bular ham so‘nggi haftalarda ko‘p uchraydi.

Bu hafta nima qilish kerak

Ko‘rikka boring. Shifokor qorningizni o‘lchov tasmasi bilan o‘lchaydi, qon bosimingizni va peshobda oqsil bor-yo‘qligini tekshiradi. Bu preeklampsiyani (qon bosimi oshishi bilan kechadigan xavfli holat) erta aniqlashga yordam beradi. Tug‘ruq 41 haftagacha boshlanmasa nima qilinishini ham shu ko‘rikda gaplashib oling.
Sumka va hujjatlarni tayyor qiling. Telefon, quvvatlagich, pasport, almashinuv kartangiz va tug‘ruqxona sumkasi qo‘l ostida tursin. Sumkaga keng kiyim, emizish uchun qulay ko‘ylak, ikki paket qalin prokladka, chaqaloq uchun kiyimcha, qalpoqcha va adyolcha soling.
Yo‘lni oldindan biling. Tug‘ruqxonagacha, tirbandlikni ham hisobga olib, qancha vaqt ketishini aniqlang. Sizni kim olib borishini va u bo‘lmasa qanday yetib borishingizni kelishib qo‘ying.
Suv ketsa, kutmang. To‘lg‘oq bo‘lmasa ham tug‘ruqxonaga boring. Suv sekin sizib ham, birdan oqib ham ketishi mumkin. Rangini shifokorga ko‘rsatish uchun toza prokladka qo‘ying, tampon ishlatmang.
Homiladorlikdan saqlanishni rejalashtiring. Tug‘ruqdan 3 hafta o‘tib, hatto emizayotgan bo‘lsangiz ham, yana homilador bo‘lish mumkin. Keyingi homiladorlikdan oldin odatda kamida 12 oy kutish tavsiya etiladi — mos usulni shifokoringiz bilan hozirdan gaplashib qo‘ying.

Ovqatlanish va harakat

Ozgina qo‘shimcha energiya. Uchinchi trimestrda kuniga taxminan 200 kkal qo‘shimcha energiya kerak bo‘lishi mumkin — bu taxminan ikki tilim butun donli non degani. Ikki kishilik ovqat shart emas.
Toza havoda sayr qiling. Uyda zerikkan bo‘lsangiz, tashqarida aylanib keling, faqat telefon va hujjatlaringizni yoningizga oling.
Oyoq mashqlari. O‘tirib yoki tik turib oyoq panjasini 30 marta yuqoriga-pastga bukib-yozing, so‘ng har bir oyoqni 8 marta bir tomonga, 8 marta ikkinchi tomonga aylantiring. Bu qon aylanishini yaxshilaydi va shishni kamaytiradi.
Chalqancha uzoq yotmang. So‘nggi haftalarda chalqancha bir necha daqiqadan ortiq yotish boshni aylantirishi mumkin va bola uchun ham yaxshi emas.

Yaqinlaringiz qanday yordam berishi mumkin

Sizni tug‘ruqxonaga olib boradigan yaqiningiz telefonini doim yoqiq tutsin, yo‘lni oldindan bir marta yurib ko‘rsin va o‘zi uchun ham kiyim, yegulik, quvvatlagich solingan kichik sumka tayyorlab qo‘ysin. Qarindoshlardan esa har kuni «Qachon tug‘asan?» deb so‘ramasdan, uy ishlarida ko‘maklashishni iltimos qiling.

Bilasizmi?

Chaqaloqning birinchi najasi — mekoniy — bola ona qornida yutgan narsalardan, jumladan qog‘onoq suvi va to‘kilgan mayin tukchalardan hosil bo‘ladi.

Sizga dalda

Uchrashuvni intiqlik bilan kutish va shu kutishdan charchash bir paytda bo‘lishi mumkin. Har daqiqada xotirjam bo‘lishingiz shart emas. Xavotiringizni qo‘rqinchli hikoyalar va so‘ralmagan maslahatlarsiz tinglay oladigan odamga ayting. Kayfiyatingiz tushkun bo‘lsa, shifokoringizga ham ayting.

Darhol shifokorga murojaat qiling, agar:

bola odatdagidan kam harakat qilsa yoki harakat maromi o‘zgarsa — buni joy torligi yoki tug‘ruqqa tayyorlanish bilan izohlamang, kechasi bo‘lsa ham ertangi kunni kutmang;
suv ketsa, ayniqsa u yashil, jigarrang yoki yoqimsiz hidli bo‘lsa;
qindan qon kelsa;
to‘lg‘oqlar har 5 daqiqada yoki undan tez-tez takrorlansa, birortasi 2 daqiqadan uzoq cho‘zilsa yoki 10 daqiqada 6 tadan ko‘p bo‘lsa;
kuchli bosh og‘rig‘i, ko‘rish xiralashishi yoki ko‘z oldida uchqunlar, qovurg‘alar ostida og‘riq, yuz, qo‘l yoki oyoqlarning to‘satdan shishishi bo‘lsa;
kuchli kuchanish istagi paydo bo‘lsa yoki bola tug‘ilayotgandek tuyulsa — tez yordam chaqiring (103).

Manbalar

Mittivoyingiz bilan ko‘rishishni orziqib kutish barobarida, bu kutishdan charchashingiz ham mumkin.

Bu ma’lumot tanishish uchun va shifokor maslahati o‘rnini bosmaydi. Ahvol og‘ir bo‘lsa, tez yordam chaqiring: 103.